Historia rzymskiej obecności na Balearach wydawała się dobrze poznana i opisana w podręcznikach. Przez dekady uczeni byli przekonani, że na Majorce istniały tylko dwa znaczące ośrodki miejskie założone przez Rzymian. Ostatnie odkrycie dokonane przez archeologów w centralnej części wyspy każę jednak zweryfikować tę opinię. Okazuje się, że dzieje romanizacji tego śródziemnomorskiego skrawka lądu mogą być […]

Atlantyda, miasta pochłonięte przez dżunglę, imperia zasypane piaskiem. Przez lata “zaginione cywilizacje” funkcjonowały głównie jako motyw kulturowy – między mitem, literaturą i sensacją. Tymczasem dla archeologii i antropologii to dziś jedno z najbardziej niewygodnych, ale i fundamentalnych pytań: jak bardzo niekompletna jest nasza wiedza o przeszłości człowieka? Idea zaginionej cywilizacji ma długą historię, ale jej […]

Archeolodzy pracujący w górach południowo-zachodniej Libii natrafili na coś niezwykłego. W skalnym schronisku Takarkori spoczywały dwie naturalnie zmumifikowane kobiety. Ich wiek szacuje się na siedem tysięcy lat, a sprawy przybrały szczególnie ciekawy obrót, gdy badacze skupili się na zawartym w nich materiale genetycznym. Analiza DNA tych pasterek przyniosła wynik, którego nikt się nie spodziewał. Okazało […]

Budownictwo podwodne od zawsze kojarzyło się z gigantyczną logistyką: budowaniem elementów na lądzie, transportowaniem ich statkami i opuszczaniem na dno przy pomocy potężnych dźwigów. To proces drogi, powolny i mało łaskawy dla morskiego ekosystemu. Jednak naukowcy z Uniwersytetu Cornella postanowili to zmienić, przenosząc technologię druku 3D prosto w głębiny oceanu. Wykorzystując zmodyfikowanego robota przemysłowego o […]

Wschodnia Afryka to region przechodzący powolną, lecz głęboką metamorfozę. Przez ostatnie pięć tysięcy lat obserwuje się tam postępujące wysychanie, które doprowadziło do dramatycznego obniżenia poziomu jezior nawet o 100-150 metrów w porównaniu z dawnymi epokami. Okazuje się jednak, że zmiany klimatyczne mogą oddziaływać znacznie głębiej, sięgając samej skorupy ziemskiej i wpływając na tempo procesów tektonicznych. […]

Od naszego smartfona po silnik elektrycznego samochodu – współczesna technologia w ogromnym stopniu opiera się na magnesach. Ich produkcja stanowi jednak poważne wyzwanie, ponieważ wymaga użycia metali ziem rzadkich. Są one nie tylko kosztowne, ale też ich wydobycie koncentruje się w kilku krajach, co tworzy wrażliwy łańcuch dostaw i problemy geopolityczne. Grupa badaczy z Georgetown […]

Wystarczy, że morze odsłoni to, co przez dziesięciolecia skrywał piasek, a naukowcy będą mieli pełne ręce roboty. Na jednej z plaż w stanie New Jersey zdarzyło się właśnie coś takiego: siły natury odegrały tam kluczową rolę. Po tygodniach sztormowej pogody, wiatr i fale zdjęły ochronną warstwę piasku, ujawniając coś, co leżało w ukryciu od niemal […]

Gdzieś na odludziu Półwyspu Synaj skała przechowuje wizerunek, od którego mrowieje skóra. Przez pięć tysięcy lat czekała tam na odkrycie scena, która nie potrzebuje słów, by opowiedzieć swoją ponurą historię. Co właściwie ukazuje ten starożytny obraz i dlaczego w ogóle go stworzono? Odpowiedź przynosi odkrycie egipskiego archeologa, które zmienia nasze rozumienie wczesnej ekspansji faraonów. Jak […]

Silniki odrzutowe są dziś tak dopracowane, że każdy kolejny procent sprawności kosztuje fortunę i lata pracy. Czy da się je jeszcze ulepszyć? Silnik odrzutowy to dziś techniczny cud, ale też ofiara własnego sukcesu. Przez dekady wyciskaliśmy z niego kolejne procenty sprawności, aż w pewnym momencie zaczęło się wydawać, że następny krok będzie już tylko kosmetyką: […]

Wschodnia Anatolia to jeden z tych zakątków świata, w których archeolodzy mają pełne ręce roboty. Przez lata nasza wiedza o tym regionie opierała się głównie na strzępach informacji i domysłach, co sprawiało, że każdy nowy ślad z przeszłości mógł przynieść istotną zmianę perspektywy. Tak też stało się w Twierdzy Rabat, położonej w tureckiej prowincji Tunceli. […]

Robot, który, zanim chwyci szklankę z wodą, już “widzi” w swojej wyobraźni kilka najbliższych sekund i wie, co się stanie, jeśli przesunie dłoń o centymetr za daleko? To nie jest opis sceny z filmu o Terminatorze, ale rzeczywistość, którą serwuje nam NVIDIA na początku nowego roku. Do tej pory roboty działały głównie reaktywnie – widziały […]

Dno oceanu wciąż potrafi zaskakiwać naukowców. Na wschodnim wybrzeżu Stanów Zjednoczonych, pod grubą warstwą osadów morskich, kryje się coś, czego nikt się tam nie spodziewał. To odkrycie zmienia nie tylko naszą wiedzę o geologii regionu, ale też rzuca nowe światło na możliwe źródła wody pitnej dla przyszłych pokoleń. Podczas rutynowych badań dna morskiego natrafiono na […]

Historia żeglugi pełna jest dramatycznych historii, które przypominają nam o potędze żywiołu. Nawet najbardziej imponujące statki bywają bezradne wobec uszkodzonego kadłuba. Teraz jednak zespół badaczy z University of Rochester rzucił wyzwanie tej odwiecznej zasadzie, prezentując koncepcję, która może zmienić oblicze bezpieczeństwa morskiego. Specjaliści opracowali właśnie metalowe rurki, które nie toną i utrzymują się na powierzchni […]

Jazda na rowerze to forma aktywności dostępna dla każdego, niezależnie od wieku, płci i stanu zdrowia. Pozwala poprawić kondycję, spalić kalorie, a przy okazji uprawiać lokalną turystykę. Wybór roweru, który będzie dopasowany do indywidualnych potrzeb, wcale nie jest jednak taki prosty. Poznaj najpopularniejsze rodzaje jednośladów, jakie znajdziesz w salonach rowerowych. Czym się wyróżniają i który […]

Wyobraźcie sobie grudniową noc w 2032 roku, podczas której na Księżycu rozgrywa się kosmiczny spektakl. Skała wielkości kilkudziesięciopiętrowego budynku, zmierzająca w stronę naszego naturalnego satelity, to scenariusz, który przestał być wyłącznie fabułą filmów katastroficznych. Naukowcy naprawdę rozważają taką możliwość i choć prawdopodobieństwo jest niewielkie, konsekwencje byłyby odczuwalne na Ziemi. Dla badaczy kosmosu to marzenie o […]

W całkowitej ciemności, na dnie Pacyfiku, zaobserwowano proces, którego istnienia nikt nie podejrzewał. Zjawisko to wskazuje na konieczność ponownego rozpatrzenia jednego z fundamentalnych założeń dotyczących powstawania tlenu na Ziemi, co ma daleko idące konsekwencje. Przez dziesięciolecia sądzono, że tlen w biosferze naszej planety pochodzi wyłącznie z fotosyntezy, czyli procesu wymagającego światła słonecznego. Tymczasem okazuje się, […]

Dzieła renesansowych mistrzów od wieków skrywają sekrety. Nie inaczej jest w przypadku Rafaela Santiego, ponieważ historycy sztuki od niemal dwóch stuleci mieli co do tego obrazu pewne przeczucia. Dopiero analiza przeprowadzona przez wyspecjalizowany algorytm dostarczyła namacalnych dowodów, które potwierdziły długoletnie domysły. Okazuje się, że nie każdy fragment tego uznanego płótna wyszedł spod ręki samego geniusza […]

Kamczacki wulkan Szywiełucz znów dał o sobie znać, przypominając wszystkim o nieposkromionej energii drzemiącej pod ziemią. Środowa erupcja stworzyła widowiskowy spektakl, który jednak niesie za sobą realne konsekwencje dla bezpieczeństwa w regionie. To kolejny akt w długiej historii geologicznej tego fascynującego zakątka Rosji. Kolumna popiołu i gazów sięgnęła imponującej wysokości, zbliżając się do granic przestrzeni […]

Budownictwo podwodne od zawsze kojarzyło się z gigantyczną logistyką: budowaniem elementów na lądzie, transportowaniem ich statkami i opuszczaniem na dno przy pomocy potężnych dźwigów. To proces drogi, powolny i mało łaskawy dla morskiego ekosystemu. Jednak naukowcy z Uniwersytetu Cornella postanowili to zmienić, przenosząc technologię druku 3D prosto w głębiny oceanu. Wykorzystując zmodyfikowanego robota przemysłowego o […]

Silniki odrzutowe są dziś tak dopracowane, że każdy kolejny procent sprawności kosztuje fortunę i lata pracy. Czy da się je jeszcze ulepszyć? Silnik odrzutowy to dziś techniczny cud, ale też ofiara własnego sukcesu. Przez dekady wyciskaliśmy z niego kolejne procenty sprawności, aż w pewnym momencie zaczęło się wydawać, że następny krok będzie już tylko kosmetyką: […]

Robot, który, zanim chwyci szklankę z wodą, już “widzi” w swojej wyobraźni kilka najbliższych sekund i wie, co się stanie, jeśli przesunie dłoń o centymetr za daleko? To nie jest opis sceny z filmu o Terminatorze, ale rzeczywistość, którą serwuje nam NVIDIA na początku nowego roku. Do tej pory roboty działały głównie reaktywnie – widziały […]

Historia żeglugi pełna jest dramatycznych historii, które przypominają nam o potędze żywiołu. Nawet najbardziej imponujące statki bywają bezradne wobec uszkodzonego kadłuba. Teraz jednak zespół badaczy z University of Rochester rzucił wyzwanie tej odwiecznej zasadzie, prezentując koncepcję, która może zmienić oblicze bezpieczeństwa morskiego. Specjaliści opracowali właśnie metalowe rurki, które nie toną i utrzymują się na powierzchni […]

Pamiętacie czasy, gdy telefon służył wyłącznie do dzwonienia, a jedyną „aplikacją”, na jaką mogliśmy liczyć, był kultowy Wąż? Wszystko zmieniło się wraz z pojawieniem się App Store i Google Play – nagle ten sam kawałek plastiku i szkła mógł stać się konsolą, nawigacją albo mobilnym biurem. Dokładnie taką samą rewolucję w 2026 roku przechodzi branża […]

Hyundai, który od kilku lat jest właścicielem słynnego Boston Dynamics, przeszedł od pokazów do fazy konkretów. Jak donoszą branżowe media, koreański gigant od końcówki zeszłego roku po cichu testuje humanoidalne roboty w swoich amerykańskich zakładach. Testy typu „proof-of-concept” odbywają się w nowoczesnej fabryce Metaplant America w Georgii. Cel jest jasny: sprawdzić, jak zaprezentowany niedawno na […]