Archeolodzy i badacze sztuki starożytnej ponownie zaskoczyli świat. Tym razem taka sztuka udała im się dzięki… sztuce. Wszystko za sprawą rzymskiego mozaikowego dzieła sprzed prawie 1800 lat, które może być pierwszym znanym obrazem kobiety walczącej z dzikimi zwierzętami na arenie. Taka scena pokrywa się z fragmentami zapisów poświęconych potyczkom gladiatorów.  Kobiety na arenie, czyli zaskakujące […]

Pod topniejącym lodem Antarktydy kryje się jeden z największych magazynów węgla na Ziemi. Przez dekady Ocean Południowy pochłaniał więcej dwutlenku węgla, niż oddawał, łagodząc skutki globalnego ocieplenia. Teraz jednak naukowcy ostrzegają: ten naturalny bufor klimatyczny zaczyna się chwiać. Ocean Południowy otaczający Antarktydę to jedno z najważniejszych miejsc na mapie klimatycznej planety. Szacuje się, że pochłania […]

Komputery kwantowe obiecują rozwiązanie problemów nieosiągalnych dla klasycznych maszyn, ale ich rozwój napotyka fundamentalne bariery. Jedną z największych jest zwiększenie liczby kubitów przy jednoczesnym zachowaniu precyzyjnej kontroli nad każdym z nich. Współczesne maszyny operują na poziomie około tysiąca kubitów, co jest imponującym wyczynem inżynieryjnym, ale wciąż niewystarczającym dla praktycznych zastosowań. Fizycy z Columbia University postawili […]

Prace prowadzone przez archeologów na terenie Będzina okazały się wyjątkowo owocne. Wykopaliska odbywające się przy ulicy Rutki Laskier, na terenie tzw. Domu Bojowników Getta, przyniosły bowiem szereg odkryć. Najważniejszy wniosek? Powtarzane przez lata lokalne opowieści o podziemnych tunelach nie były jedynie legendą. Potwierdzenie opowieści tunelach wykorzystywanych w czasie oporu Archeolodzy badają miejsce, które w czasie […]

Głęboko pod naszymi stopami, w mrokach ziemskiego płaszcza, odbywa się powolny, ale potężny taniec materii, który kształtuje oblicze naszej planety. Przez dziesięciolecia naukowcy starali się zrozumieć, co dzieje się na samym dnie tej skalnej otoczki, tuż nad płynnym jądrem Ziemi. Najnowsze badanie opublikowane w czasopiśmie The Seismic Recordrzuca nowe światło na te procesy, prezentując pierwszą w […]

Historia naszej planety pełna jest gwałtownych zwrotów akcji, a niektóre z dawnych wydarzeń dziś brzmią niepokojąco znajomo. Naukowcy coraz uważniej przyglądają się okresowi sprzed 56 milionów lat, który może stanowić pewnego rodzaju lustro, choć nie idealne, dla współczesnych wyzwań klimatycznych. Klucz do zrozumienia tamtych czasów, zwanychPaleoceńsko-Eoceńskim Maksimum Termicznym (PETM), kryje się w głębinach mórz. Zespół […]

Siła wybuchów atomowych na radzieckim poligonie na Nowej Ziemi ponad sto trzydzieści razy przekroczyła sumę wszystkich wybuchów podczas II wojny światowej! Kreml nie liczył się ani z ludźmi, ani z przyrodniczymi konsekwencjami, Koniec II wojny światowej. Plany niedawnych sojuszników – ZSRR i Zachodu – są nie do pogodzenia. Koalicja antyhitlerowska rozpada się, stosunki ulegają ochłodzeniu. Zaczyna […]

Książę Janusz Radziwiłł w styczniu 1940 r. spotkał się w Berlinie z Hermannem Göringiem, hrabia Adam Ronikier utrzymywał regularne kontakty z władcami Generalnej Guberni, ordynat Alfred Potocki pod eskortą żołnierzy Wehrmachtu wywiózł na Zachód swoje zbiory sztuki. Czy ziemianie sympatyzowali z Hitlerem? Ich zachowanie nie mieściło się w czarno-białym schemacie, zgodnie z którym po jednej […]

Jeden kilogram sześciofluorku siarki działa na klimat tak samo jak 24 tony dwutlenku węgla. To najsilniejszy znany gaz cieplarniany, a jego stężenie w atmosferze nad Niemcami okazuje się znacznie wyższe niż wskazywały dotychczasowe szacunki. Naukowcy z Uniwersytetu Goethego we Frankfurcie odkryli, że oficjalne dane o emisjach tego gazu mogą być poważnie niedoszacowane. Problem ujawnił się […]

Jeszcze żyją obok nas – w lasach, na łąkach, w rzekach i w Bałtyku. Ale coraz częściej są to sąsiedzi widmowi, obecni bardziej w raportach niż w krajobrazie. Polska przyroda znalazła się w punkcie, w którym pytanie nie brzmi już “czy gatunki znikają”, lecz “które z nich zdążymy jeszcze zobaczyć”. Wymieranie gatunków rzadko wygląda jak […]

Badania nad lodem pochodzącym z Antarktydy okazały się szczególnie cenne dla naukowców zajmujących się historią klimatu Ziemi. W toku prowadzonych ekspertyz zdołali bowiem odczytać zapis zmian środowiskowych sięgający aż 3 milionów lat wstecz, co czyni te analizy jednymi z najdłuższych i najbardziej szczegółowych rekonstrukcji klimatu w dziejach badań. Co próbki z Antarktydy mówią nam o […]

Analizy szczątków znalezionych zarówno na Starym Kontynencie, jak i w Anatolii radykalnie przesuwają nasze rozumienie jednego z najstarszych partnerstw w historii ludzkości: relacji między ludźmi a psami. Do tej pory panowało przekonanie, jakoby udomowienie psa sięgało okresu sprzed około 11-12 tysięcy lat, lecz najnowsze badania dowodzą, że nasi pierwsi czworonożni towarzysze pojawili się u boku […]

Wydawałoby się, że ogromne budżety przeznaczane na ochronę zdrowia powinny automatycznie przekładać się na doskonałą kondycję społeczeństw. Tymczasem rzeczywistość okazuje się znacznie bardziej złożona, co ujawniają najnowsze badania. Paradoksalnie, najbogatsze państwa globu wypadają gorzej w dbaniu o zdrowie obywateli niż kraje o znacznie skromniejszych gospodarkach. Analiza obejmująca 38 państw OECD przynosi zaskakujące wnioski. Stany Zjednoczone […]

Wyobraź sobie, że przez twoje ciało w każdej sekundzie przelatują biliony niemal niewidzialnych cząstek. To neutrina, nazywane często duchami mikrokosmosu ze względu na swoją nieuchwytność. Ich zdolność do przenikania przez niemal wszystko bez śladu od dawna fascynuje naukowców, a teraz może się okazać, że te cząstki skrywają klucz do rozwiązania jednej z największych zagadek wszechświata. […]

Czy błędnie rozumieliśmy kwestie związane z początkami jednej z najważniejszych cywilizacji świata? Według autorów nowych analiz radiowęglowych i uczestników wykopalisk, starożytne miasto Mohendżo Daro, czyli kluczowy ośrodek cywilizacji doliny Indusu, może być znacznie starsze, niż dotąd sądzono. Powracająca zagadka miasta, które nagle opustoszało Z tych rewelacji wynika, jakby początki tamtejszej urbanistyki sięgały okolic 3300 roku […]

Co wiemy o społecznościach zamieszkujących region Bałtyku w czasach Jezusa? Zdecydowanie mniej, niż byśmy chcieli. Ale sytuacja powoli się poprawia, czego najlepszym dowodem jest odkrycie dokonane w pobliżu miejscowości Kambja, w okręgu Tartu. Na estońskiej ziemi archeolodzy natrafili na pozostałości nieznanego wcześniej grodziska, datowanego na około dwa tysiące lat.  Starożytny wał obronny – oczko w […]

Beton jest jednym z najbardziej paradoksalnych materiałów nowoczesnego świata. Utrzymuje mosty, tunele, osiedla i całe miasta, a jednocześnie ma słabość, która wraca jak źle zaleczona kontuzja: pęka. Czasem od obciążeń, czasem od skurczu, czasem od wysychania, a później te drobne rysy stają się bramą dla wilgoci, soli i korozji. Właśnie dlatego od lat trwa wyścig […]

Przez długi czas rozmowa o sztucznej inteligencji w matematyce była dość wygodna. Modele mogły pomagać w obliczeniach, porządkować notatki, podpowiadać definicje, czasem rozpisać znany argument. To wszystko było użyteczne, ale wciąż dalekie od miejsca, w którym zaczyna się prawdziwie twórcza matematyka. Nowe badanie z Vrije Universiteit Brussel sugeruje jednak, że ta granica właśnie zaczyna się […]

Przez długi czas rozmowa o sztucznej inteligencji w matematyce była dość wygodna. Modele mogły pomagać w obliczeniach, porządkować notatki, podpowiadać definicje, czasem rozpisać znany argument. To wszystko było użyteczne, ale wciąż dalekie od miejsca, w którym zaczyna się prawdziwie twórcza matematyka. Nowe badanie z Vrije Universiteit Brussel sugeruje jednak, że ta granica właśnie zaczyna się […]

Zimą dyskusja o elektromobilności w Polsce niemal zawsze schodzi na ten sam tor: “a co, gdy przyjdzie mróz?”. Nie chodzi nawet o rekordowe temperatury poniżej zera, bo nawet kilkustopniowy mróz to problem, jeśli weźmiemy pod uwagę zwykłą codzienność, czyli krótkie trasy, ładowanie czy nawet coś tak prozaicznego w spalinowym odpowiedniku, jak ogrzewanie kabiny. Mróz nie […]

Energia termojądrowa od lat zapisana jest w podręcznikach fizyki jako teoretycznie nieograniczone źródło czystej energii. Niestety jednak w praktyce jej ujarzmienie okazuje się jednym z najtrudniejszych wyzwań, przed jakimi stanęła ludzka nauka. Czy jednak oto właśnie pewien startup skierował nasz gatunek na dobre tory w kwestii jej opanowania? Nowozelandzki startup OpenStar Technologies właśnie przeprowadził eksperyment, […]

Wiosenne ocieplenie w świecie technologii zwykle oznacza wysyp gorących ofert, które pozwalają na zakup sprzętu w korzystniejszych cenach. W tym tygodniu na pierwszy plan wysuwają się urządzenia, które stawiają na ścisłą współpracę ze sztuczną inteligencją Gemini oraz najnowszymi systemami operacyjnymi. Niezależnie od tego, czy Twoim celem jest opanowanie chaosu w rodzinnym grafiku, czy potrzebujesz potężnej […]

Nie każda premiera laptopa oznacza realną zmianę. Czasem dostajemy po prostu nowy procesor, trochę lepszy ekran i kolejną obudowę, która ma wyglądać nowocześniej od poprzedniej. Są jednak też takie momenty, w których sprzęt zaczyna sugerować, że zmienia się coś więcej niż sama specyfikacja. Nowe Zenbooki A14 i A16 firmy ASUS dobrze wpisują się właśnie w […]

Są materiały, które same w sobie wyglądają jak obietnica przyszłości. Jednak nie dlatego, że błyszczą na wizualizacjach, a dlatego, że w praktyce potrafią zrobić coś, co kłóci się z intuicją. Tym razem w grę wchodzi metal, który nie chce zachowywać się jak metal, ale naukowcy właśnie “zmusili” go do posłuszeństwa. Wyobraź sobie element metalowy, który […]